Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 5904
تاریخ انتشار : 19 بهمن 1390 15:57
تعداد بازدید : 1419

نمودار سينوسي فرهنگ انقلاب

دکتر ابراهيم فياض : هدف اصلي انقلاب اسلامي ايران به عنوان يک انقلاب فرهنگي رساندن جامعه و مردم به معنويت بود.تحقق اهداف فرهنگي انقلاب اسلامي درسه دهه گذشته در چارچوب يک نمودار سينوسي قابل بررسي است

دکتر ابراهیم فیاض استاد دانشکده و عضو هیئت علمی جامعه شناسي دانشگاه تهران:تحقق اهداف فرهنگي انقلاب اسلامي درسه دهه گذشته در چارچوب يک نمودار سينوسي قابل بررسي است
هدف اول: کسب معنويت
هدف اصلي انقلاب اسلامي ايران به عنوان يک انقلاب فرهنگي رساندن جامعه و مردم به معنويت بود؛ يعني آن هدف کلي که امام خميني (ره) ترسيم کرده بودند معنويت بود که وسيله دست يافتن به آن هم عدالت است. به زبان ديگر، جامعه با برقراري عدالت اجتماعي و سپس عدالت فردي به يک نوع ثبات و پايداري مي رسد و به دنبال آن معنويت نيز به صورت عمومي در جامعه و افراد گسترش
مي يابد و جاري مي شود. با جاري شدن معنويت، نوعي آرامش و آسايش در جامعه رواج پيدا مي کند و به دنبال آن، صلح، صفا، محبت و دوستي، چه در بعد فردي و چه در بعد اجتماعي، در ميان مردم به طور طبيعي تسري مي يابد و رشد مي کند؛

در اينجاست که جامعه شرايطي به دور از بحران را براي داشتن فضايي براي رشد مدوام تجربه مي کند. نمودار رشد در جامعه بحران زده، حالت سينوسي دارد، اما در جامعه داراي معنويت و آرامش، خط راست است که پايداري رشد در چنين جامعه اي را نشان مي دهد. در اين ميان ساختارهايي که همواره با رسيدن جامعه به معنويت از طريق عدالت مخالفت مي کنند، ساختارهايي همچون ليبراليسم و دموکراسي غربي هستند. اين ساختارهاي ضدمعنويتي در تاريخ انقلاب اسلامي، در دوره هايي فعال شده و انحرافاتي را نيز پديد آورده اند؛ براي نمونه، تعديل اقتصادي که پس از پايان جنگ تحميلي، ايجاد شد، بر مبناي همان ليبرال دموکراسي غربي بود؛ دولت وقت با اين تعديل اقتصادي تلاش کرد که عرضه و تقاضا را در يک حالت برابر با يکديگر نگه دارد که اين امر موجب از ميان رفتن عدالت شد.

اوج گرفتن فاصله طبقاتي در جامعه، ثروت هاي باد آورده و اقتصادهاي سريع السيري از جمله آسيب ها و اثرهاي پياده سازي ليبرال دموکراسي غربي در ايران پس از جنگ تحميلي به شمار مي رود. در اين دوره، بحران هاي اجتماعي نيز به وجود آمد و به تدريج به فساد اقتصادي و فساد اخلاقي تبديل شد؛ اين دو مسئله با يکديگر ارتباط مستقيم دارند، به اين معني که وقتي عدالت اجتماعي نباشد، معنويت هم نخواهد بود، به بيان ديگر، وقتي جامعه اي به بي عدالتي، ظلم و فاصله طبقاتي دچار شود، فساد اقتصادي گريبانگير آن مي شود و به دنبال آن مسير براي ظهور و رشد فساد اخلاقي نيز هموار خواهد شد که در اين شرايط تومار معنويت در جامعه در هم مي پيچد.
پس از دوره سازندگي که بستر براي رواج فساد اقتصادي در جامعه فراهم گرديد، افراد موسوم به اصلاح طلب با شعار رواج بي‌قيد و بند آزادي روي کار آمدند که بدون هيچ ضابطه‌اي آزادي‌هاي سياسي‌، فرهنگي و اجتماعي و... را رواج دادند ؛در مجموع، در اين دوره جامعه به نوعي بي معنويتي دچار شد. اما از آنجا که جامعه ايراني در کنه وجود خود، خواستار ارزش هاي اسلامي و معنويت است، به يکباره به ريشه هاي انقلاب برگشت کرد و با رأيي که به شعارهاي اصيل انقلاب در سال 84 داد، زمينه را براي رشد اصول گرايي فراهم کرد؛ تا از اين طريق هم به عدالت و هم به معنويت برسد.
نمودار سينوسي فرهنگ انقلاب
تحقق اهداف فرهنگي انقلاب اسلامي درسه دهه گذشته در چارچوب يک نمودار سينوسي قابل بررسي است؛ در دوره هشت سال دفاع مقدس، نوعي سوسياليسم بر جامعه حاکم بود که همه چيز بر مبناي دولتي گرايي رقم مي خورد؛ در اين دوره همه چيز ملي و دولتي به شمار مي رفت. پس از پايان جنگ تحميلي، رويکرد دولتي گرايي به يک باره کنار گذاشته شد و به خصوصي سازي تغيير مسير داد؛ خصوصي سازي که منجر به فربه شدن بي‌مورد طبقاتي از جامعه گرديد به هر حال، هم اکنون رويکرد اصولگرايي در حال تلاش است تا در جامعه، عدالت و معنويت را با يکديگر همراه کند، با توجه به اينکه مشخص نيست چه طيفي در دولت بعدي بر سر کار مي آيند، نمي توان در باره موفقيت دولت براي ترويج عدالت و معنويت در جامعه قضاوت کرد.در مجموع، در سه دهه پس از پيروزي انقلاب اسلامي، جامعه مسير تحقق اهداف فرهنگي انقلاب را بر روي يک خط راست طي نکرده است؛ زيرا که نتوانستيم چارچوب تئوريک نظام را استخراج کنيم. حوزه و دانشگاه ما بسياري از مسائل نو را در چارچوب تئوريک اسلامي پردازش نکرده است و زماني که اين پردازش نباشد فقه نباشد، به ناچار بايد نظريه ها را از شرق و غرب وام گرفت که اين امر هم در جامعه، بحران هاي اقتصادي و فرهنگي شديد ايجاد مي کند. يعني غرب سازي جامعه، همواره موجب ظهور بحران هاي اجتماعي شده که در ايران بحران هاي اقتصادي و فرهنگي را به دنبال داشته است.

ثبت شده توسط : م.ر فرزین

نظر شما



نمایش غیر عمومی

تمامي حقوق اين سايت متعلق به دانشکده صدا و سيما قم است.